![\"](\"http://www.pcnen.com/images/19/gasovod.jpg\")
U Briselu su juče predstavljeni planovi EU o južnom gasovodu iz srednje Azije do Evrope, čiji bi jedan krak trebalo da ide preko Makedonije, Albanije, Kosova, Crne Gore, BiH, Hrvatske i Slovenije.
EU planovi imaju za cilj smanjenje zavisnost od isporuka gasa iz Rusije. Kako piše londonski Gardijan, ova strategija EU je dio energetskog bezbjednosnog paketa mjera, vrijednog oko dvije i po hiljade milijardi dolara.
Do iduće godine, Brisel želi da osnuje konzorcijum evropskih kompanija koji će kupovati gas u kaspijskom basenu, i slati ga u Evropu novim gasovodom od Azerbejdžana, preko Turske i Balkana do Austrije počev od 2013. godine, piše Gardijan.
Na mapi objavljenoj uz tekst, trasa novog gasovoda prelazi jednim krakom preko Rumunije i Mađarske – a drugim preko Makedonije, Albanije, Kosova, Crne Gore, Bosne, Hrvatske i Slovenije.
Gardijan dodaje da ruski Gazprom trenutno kontroliše sve gasovode kojima se Evropa snabdijeva ovim energentom iz pravca istoka.
Sve drzave ce imati sigurno koristi od prolaska gasovoda preko svoje teritorije.Vrlo je vazno da Gazprom dobije konkurenciju i spusti na zemlju Putina tako da od njegovog raspolozenja ne zavisi kome i kada ce zatvorti slavine, kao sto je uradio svojoj braci ukrajincima.
Bojati se da nase komsije u Srbiju ne okuse to isto jer im budzasto poklonili kompletnu naftnu industriju……
Ne bih nalazio za shodno iznositi sudove o tome ko je ovdje normalan, a ko nije, ali drzim da je neophodna odredjena opreznost pri iznosenju sudova koji se ticu globalnog problema energetskog snabdijevanja. To je, izmedju ostalog, problem i politicke prirode (a i u originalnom tekstu se navodi da je osnovni cilj projekta gasovoda smanjenje zavisnosti od isporuka gasa iz Rusije). Samim tim je naivno smatrati da su pitanja kao sto su politika NATO saveza ili nezavisnost i priznanje Kosova sasvim nevezana za temu.
Stoga ne bi bilo lose da se odredjeni komentatori informisu o problemima energetskog snabdijevanja, prije donosenja potjenjivackih komentara o citaocima beogradske stampe, i uvodjenja u temu gosp. Beckovica i crkvenih velikodostojnika (koje niko ovdje nije pominjao).
RE: Gardijan dodaje da ruski Gazprom trenutno kontroliše sve gasovode kojima se Evropa snabdijeva ovim energentom iz pravca istoka.
Ovo nije tacno. Te gasovode kontrolise Ukrajina i Bjelorusija. Najvise Ukrajina, koja ima najvise gasovoda i koja je apsolutno prozapadno orjentisana, i Bjelorusija koja igra izmedju ucenjivacke “lojalnosti” Rusiji i ” mrkvom na stapu” po pitanju demokratije sa EU, svoju poznatu igru diktatora Lukasenka.
Uskoro ce, kroz par godina, proci gasovod na dnu Kaspijskog mora, koji ce povezati Njemacku i Rusiju i razrijesti mnoge dileme po tom pitanju.
Otrpilike bi trebalo da se dese tri gasovoda iz regiona Kaspija. Jedan ruski, drugi EU i treci SAD? Ili su drugi i treci jedno te isto?!
I svi oni izbjegavaju Ukrajinu i Bjelorusiju. Dakle, Ukrajina i Bjelorusija su problem, jer se trose novci na hiljade kilometara gasovoda u zaobilazenju tog prostora, koji je najkraca veza sa Evropom.
A sve je, naizgled, prosto. Bjelorusija i Ukrajina trebaju transportovati gas po medjunarodnim trzisnim cijenama, a zemlje izvoznice gasa trebaju taj gas prodavati po istim, medjunarodnim, trzisniim cijenama. Medjutim, sa tim nisu saglasne Ukrajina i Bjelorusija, jer one to ne zele.
Ukrajina i Bjelorusija ne zele da kupuju gas po cijenama koje se definisu trzistem, jer kontrolisu puteve njegovog transporta, niti zele da se ponasaju trzisno. Kada se izgrade svi ovi gasovodi, a bice ih nekoliko, ove dvije drzave vise nece moci da se tako ponasaju. Tako da se moze desiti da se one tek tada pocnu ponasati u skladu sa zakonima trzista, sto moze rezultovati da ce svi ovi gasovodi koji se “pocinju graditi” dozivjeti fijasko, jer su gasovodi kroz Ukrajinu i Bjelorusiju “najbrzi”, dakle, najkraci. Ali, ko zna, moze to biti tada kasno. Zapad i Rusija nece dozvoliti sebi promasene investicije. Sve su to geopoliticke igre.
Jer, vidim da, navodno, taj EU gasovod zaobilazi Grcku i Srbiju. Umjesto njih prolazi kroz planine, sto nije isplativo.
Dakle, Zapad i Rusija nastavljaju igrati geopolitcke igare na polju transporta gasa, gdje kljucna Ukrajina, koja je pod kontrolom SAD, biva zaobilazena.
Gospodine “Perfect Stranger” slazem se da ovo sa Amfilohijem i Beckovicem nema veze. Medjutim pitam se kako ovo ima veze sa “siptogorcima” – kvalifikaciju koju nijeste kritikovali.
Ovakvi energetski projekti moraju imati veze sa politikom. Ako je ovo u vezi sa priznanjem Kosova molim da pojasnite jer osim povrsnih insinuacija ne postoje argumenti na cvrstim osnovama.
Ovo se prije svega tice EU i konkretno diversifikacije snabdijevanja energijom, sto su izvjesni evropski lideri najavili prije nakoliko mjeseci kad je pitanje skupe energije bilo u fokusu. Pretpostavljam da su se odluke u to vrijeme sada pocele implementirati.
Sto se tice kriterija za brisanje komentara, podrzavam PCNEN. Medjutim ako se ustanovi da postoji vise kriterijuma zavisno od toga kome su uvrijede upucene i od koga to cu smatrati za neprofesionalnost.
Hvala lijepa.
“Siptogorac” je neologizam koji nijesam koristio, a pretpostavljam da je povezan sa odlucujucom ulogom koju su imali crnogorski drzavljani albanske nacionalnosti u referendumskom procesu i naknadnom, sada vec “slavnom”, odlukom crnogorske vlade da prizna jednostrano proglasenu nezavisnost Kosova.
Kao sto sam vec rekao, naivno bi bilo smatrati da projekat nezavisnog Kosova, favorizovan prije svega od strane SAD-a, nije ni u kakvoj vezi sa globalnim problemima snabdijevanja energentima. Nije tajna da nezavisno Kosovo zauzima stratesku poziciju za kontrolu izlaska na Mediteran naftovoda i gasovoda koji poticu iz Centralne Azije (americki projekat “Nabuco” zaobilazi, gle cuda, rusku i srpsku teritoriju). Da nije tako, postavilo bi se pitanje zasto su SAD odabrale bas teritoriju Kosova za izgradnju Bondstila, njihove najvece vojne baze (izuzevsi teritoriju Bliskog Istoka).
Inace, problem diversifikacije snabdijevanja energijom, prije svega prirodnim gasom, je nesto sa cime se UE suocava vec desetljecima, a ne tek u posljednjih 6 mjeseci. Osim projekata alternativnih gasovoda, mnoge zemlje su pribjegle tehnologiji tecnog prirodnog gasa (prije svega Spanija), kojom se gas doveden u tecno stanje specijalnim TPG tankerima dovozi do TPG (ili LNG) terminala, gdje ponovno biva doveden u prvobitno stanje. No, kako se radi o vrlo skupoj tehnologiji, ona jos uvijek ne predstavlja valjanu alternativu gasovodima.
@perfect stranger: “No, kako se radi o vrlo skupoj tehnologiji, ona jos uvijek ne predstavlja valjanu alternativu gasovodima.”
Istina je, da je skup taj proces, prvo pretvarati gas u tecno stanje, i kao takvog transportovati ga brodovima u specijalnim cisternama, pa onda ponovo iz tecnog stanja, prevesti ga u gasovito, i kao takvog ga koristiti. To odavno rade Japanci. Bas ove godine njihova kopanija Inpex ce investirati u Australiju 12 milijardi dolara, da gasovodom dugim 800 kilometara, dovede gas do “Gas Plant”, gdje ce ga prevesti u tecno stanje, i kao takvog transportovati brodovima cisternama do Japana.
Posto evropski gasovodi idu preko “nestabilnih teritorija”, moze se desiti, da ce i oni ubuduce da koriste ovu tehnologiju.
U pravu ste, Japan je najveci uvoznik tecnog prirodnog gasa (od ukupno pedesetak uvoznih LNG terminala u svijetu, u Japanu su operativna cak 22). Treba istaci, medjutim, da se radi radi i o jedinom mogucem izboru za Japan, koji iz geografskih razloga nema mogucnosti da uvozi gas putem gasovoda.
Kao sto je receno, iako je LNG tehnologija izuzetno skupa (primjera radi, izgradnja LNG terminala moze kostati od 100 miliona do 2 milijarde dolara, a LNG tankera oko 150 miliona), troskovi se konstantno smanjuju, zahvaljujuci prije svega tehnoloskom napretku i ekonomijama obima. Evropa trenutno ima 14 uvoznih LNG terminala (od cega 5 u Spaniji), 6 u izgradnji, i 30-ak predlozenih, ali jos nepotvrdjenih projekata. Na taj nacin je omogucen uvoz i iz udaljenijih regiona, kao sto je blisko-istocni, bogat gasom. Nesumnjivo ce upotreba ove tehnologije dovesti do odredjenog povecanja diversifikacije snabdijevanja prirodnim gasom na Kontinentu, ali kao sto rekoh, ne u dovoljnoj mjeri. Osim velikih troskova, razlog je i to sto Evropa ima prirodne i geografske predispozicije da vecinu gasa uvozi preko gasovoda, prije svega iz Rusije i Centralne Azije, a dobrim dijelom i iz Norveske i Alzira.
Gospodine “Perfect Stranger” preporucujem vam knjigu ” A Thousand Barrels a Second” By Peter Tartzekian, kao ilustracija globalnog snabdjevanja energijom sa fokusom na naftu