U nizu teorija koje su raspad Jugoslavije i srpsku agresiju na BiH trebale prikazati kao dio tajnog scenarija skrivenih sila i obavjestajnih sluzbi, najcesce pominjana teorija bila je ona o udruzenom naporu Vatikana i masona da uniste Jugoslaviju

Piše: Andrej Nikolaidis

Prica o velikoj masonskoj zavjeri postala je dio nasih zivota tokom devedesetih godina proslog vijeka. U nizu teorija koje su raspad Jugoslavije i srpsku agresiju na Bosnu i Hrvatsku trebale prikazati kao dio tajnog scenarija skrivenih sila i obavjestajnih sluzbi, najcesce pominjana teorija bila je ona o udruzenom naporu Vatikana i masona da uniste Jugoslaviju. Teorija je bila potpuno nevjerovatna – jer kako bi Vatikan mogao saradjivati sa masonima koje drzi neprijateljima, kako smo kasnije obavijesteni iz istih izvora – no time ne i manje prihvatljiva razularenom puku.

U Crnoj Gori prica o masonima postaje ponovo aktuelna tokom posljednjeg sukoba u Liberalnom savezu Crne Gore, kada dojucerasnji partijski drugovi Miodraga Zivkovica optuzuju za masonsku zavjeru protiv njihove partije. Time su liberali potvrdili pisanje CKL-a i Publike, koji su politicke akcije Liberalnog saveza dovodili u vezu sa Zivkovicevom pripadnoscu masonima.

Optuzbe na racun masona po pravilu su agresivne. Optuzena strana najcesce nema pravo na odgovor. Optuzba je manje-vise svima poznata, no masonska odbrana, bas kao i sama njihova organizacija, ostaje tajna. Monitor je zelio da cuje i drugu, optuzenu stranu.

Istorija masonerije kakvu danas poznajemo duga je nekih 800 godina. Prvi pisani pomen masonerije potice iz 1390 – u pitanju je takozvana “Regius Poem”, premda je utvrdjeno da je to kopija ranije napisanog rada. Godine 1717, cetiri loze u Londonu formirale su prvu Veliku lozu Engleske, i od tada su dosijei o masonima znatno pouzdaniji. Rijec “mason” znaci – zidar. Masoni su, navodi se u masonskim spisima, bili graditelji velikih gotskih katedrala, od kojih mnoge ponosno stoje i danas. Jos u to vrijeme, koje masoni zovu Doba katedrala, oni su organizovani kao udruga pregalaca. Prve loze imale su vodje i tri nivoa clanstva. Prvi nivo su cinili nosaci tereta, drugi graditeljski majstori, treci – arhitekte.

Tesko vrijeme za masone dolazi u 16. vijeku, kada je vecina njihovih katedrala vec izgradjena, a opada interes za izgradnju novih. Da bi odrzali organizaciju, u nju primaju i clanove iz reda drugih zanata. Masonski spisi tvrde da su za prijem bile trazene visoke moralne vrijednosti.

Danas, samo u Sjedinjenim Americkim Drzavama ima 51 loza. Znamenita Bostonska cajanka, koja je oznacila simbolicko otcjepljenje SAD od britanske Krune, bila je organizovana od strane masona. Mason je bio i Bendzamin Frenklin, potpisnik americkog ustava. U Sjedinjenim Americkim Drzavama, masonska bratstva dnevno daju milion i po dolara za razne dobrotvorne akcije: od otvaranja bolnica za djecu do medicinskih istrazivanja.

Najcesca optuzba, koja se poteze u svim scenarijima Teorije zavjere koja se tice masona, glasi: masonstvo je anti-hriscanska organizacija koja tajnim kanalima namjerava preuzeti kontrolu nad svijetom. Masonski spisi tvrde suprotno: masonstvo je kompatibilno sa hriscanstvom. Obaveza masona je, tvrdi se, da vjeruje u Vrhovno bice. Vjerovanje u postojanje Boga kao Velikog arhitekte Univerzuma i vjerovanje u besmrtnost duse osnove su masonskog ucenja. Hriscanske crkve su, i pored ovih objasnjenja, snazni protivnici masonstva. Crkve masoneriju smatraju sektom, na sto masoni odvracaju da masonerija nema osnovne elemente religije: nema teolosku doktrinu i, stavise, na svojim okupljanjima clanovima zabranjuje ucesce u religioznim raspravama. Takodje, i fasizam i komunizam bili su jednako odlucni u obracunu sa masonima, ljutim neprijateljima.

Prva masonska loza na prostorima bivse Jugoslavije osnovana je – u Crnoj Gori. U Kotoru je 1807. osnovana “Loza Svetog Zana”, koju su cinili Napoleonovi vojnici i oficiri. Kada su se Francuzi povukli iz Kotora, loza je ugasena. I u Srbiji je bilo nekoliko pokusaja da se krajem XVIII vijeka osnuju masonske loze. Ali tek 1876. osnovana je loza “Svetlost Balkana”, koju su ustanovili sljedbenici revolucionara DJuzepe Garibaldija – koji je i sam bio mason. Uskoro su Srbiju preplavile masonske loze: “Srpska zadruga”, “Sloga, rad i postojanstvo”, “Pobratim” i “Nemanja” iz Nisa – da pomenemo neke. Masoni su mnogi ugledni Srbi tog vremena: Dositej Obradovic, Stevan Mokranjac i Nikola Pasic, na primjer. Preko Sima Milutinovica Sarajlije, Njegosevog ucitelja, i te kako su uticali i na crnogorsko pjesnistvo, kao i politiku.

Pocetkom Drugog svjetskog rata, na prostoru Jugoslavije ima 27 loza koje okupljaju 2 500 masona. Iako je Tito cesto pominjan kao mason, o doba komunizma u SFRJ nema masonskih loza. Tek 1990, pod uticajem Ujedinjene velike loze Njemacke, osnovana je Velika loza Jugoslavije. Medjutim… Godine 1993. Veliki majstor Zoran Nenezic iskljucen je iz masonske organizacije, a ime loze promijenjeno u Regularna velika loza “Jugoslavija”. Pod jurisdikcijom velike loze djeluje vise drugih: “Pobratim”, Svetlost Balkana – Garibaldi”, “Maksimilijan Vrhovac”, “Vuk Karadzic” i, napokon, i nase podgoricka – “Montenegro”, kotorska “Zora”, na Cetinju “Luca mikrokozma”.

Procjenjuje se da na planeti danas ima oko cetiri miliona masona. Ako ste skloni da svuda oko sebe vidite neprijatelje – to je mnogo neprijatelja.

NOVAK JAUKOVIC, PROFESOR NA UNIVERZITETU CRNE GORE
I CLAN REGULARNE VELIKE LOZE ”JUGOSLAVIJA”

Masonstvo je stanje duha

MONITOR: Da li posljednji dogadjaji u Liberalnom savezu imaju veze sa masonskom organizacijom?

JAUKOVIC: Kod nas se, nazalost, desava da se neki aktuelni politicki dogadjaji, zbog nespremnosti da se realno sagledaju, vezuju za aktivnosti masona. Masoneriji se dodjeljuje uloga koju ona nema, niti moze da ima.. U demokratskom svijetu, u svijetu gde se razumije i poznaje masonerija, to se rjedje dogadja. Jer, tamo javnost zna da je regularnim masonskim organizacijama zabranjeno bavljenje politickim i vjerskim pitanjima. Zna se na kojim se moralnim principima bazira ova organizacija. Dakle, regularni masoni u Crnoj Gori ne mogu imati nikakve veze sa zbivanjima u LSCG ili bilo kojoj drugoj partiji.

MONITOR: Loze se, dakle, ne bave politikom. Mogu li to raditi njihovi clanovi?

JAUKOVIC: Naravno, politicko djelovanje svakog pojedinca je slobodno. Jedino ogranicenje je da oni moraju djelovati u skladu sa osnovnim principima masonerije – eticnost, humanizam, sloboda svijesti i savjesti. Dakle, ne mogu, recimo, siriti rasnu, vjersku i nacionalnu mrznju i djelovati antidemokratski.

Mislim da u nasem jos nerazvijenom demokratskom drustvu, javnosti treba pribliziti masonsku ideju preko znacajnih licnosti iz proslosti. Ovdje se malo zna da je Mocart bio mason, niz svojih djela posvetio masoneriji, njegova “Carobna frula” je posvecena masonskoj ideji. Gete, takodje mason, ima mnogo pjesama sa masonskom temom. U “Ratu i miru” Tolstoj kroz inicijaciju Pjera Bezhova opisuje duhovni znacaj masonerije. Isak Njutn, indirektno kroz svoje glavne naucne nalaze sugerise nam spoznaju pojma Velikog arhitekte svih svjetova, najuzvisenijeg pojma u masoneriji. Poznate su uloge pojedinih masona u gradjanskim revolucijama u Evropi i Americi od Robespjera do Dzordza Vasingtona. Postoji misljenje da savremenog gradanskog drustva ne bi bilo bez masona koji su nosili ideju o slobodnom covjeku.

MONITOR: A da li je masona bilo u istoriji Crne Gore?

JAKOVIC: Masonerija se, javno, pojavljuje sa gradjanskim drustvom. Problem Crne Gore je sto nikada nije imala razvijeno gradjansko drustvo, ali u pojedinim njenim dijelovima, u Boki, javljaju se prve loze u regionu, u doba Napoleona. Mason je bio Njegosev ucitelj Sima Milutinovic Sarajlija, kome je Njegos posvetio “Lucu mikrokozma”. Cak se spekulise, u pojedinim analizama, da je Njegos iniciran u Italiji. Mason je bio, recimo, i nas veliki vajar Risto Stijovic.

MONITOR: Da li se Regularna Velika Loza “Jugoslavija” protivi crnogorskoj samostalnosti?

JAUKOVIC: U organizacionom smislu na teritoriji jedne medjunarodno priznate drzave moze postojati samo jedna regularna velika loza. Kako je masonskoj organizaciji zabranjeno da se bavi politickim pitanjima samim tim je i zabranjeno da se bavi i da utice na promjenu drzavno-pravnog statusa drzava. Pojedinacno svaki mason moze demokratskim putem da se bori za sopstvena politicka uvjerenja.

MONITOR: Ko su masoni, kako bi ih definisali?

JAUKOVIC: Pod masonom se podrazumijeva slobodan covjek na dobrom glasu. Ako podjemo od toga onda je jasno da se masonom ne postaje uclanjenjem u masonsku organizaciju. Covjek je po svojim moralnim i duhovnim vrijednostima mason ili to nije. Masonsko bratstvo sluzi da pruzi mogucnost da se kroz rituale i duhovni rad svaki clan, u skladu sa svojim mogucnostima, duhovno izgradjuje i da svojim izgradjivanjem kao pojedinacna cigla doprinese simbolicno gradnji hrama humanosti. Ta gradnja zajednickog hrama humanosti je ono sto povezuje sve masone svijeta, a ne naka politicka ili druga aktivnost.

MONITOR: Govorite o humanosti, a neki ljudi iz svijeta kriminala i podzemlja vezuju se za masonsku organizaciju?

JAUKOVIC: U svijetu postoji mnogo iregularnih masonskih organizacija. Tako je i ovdje. To su organizacije koje ne prihvataju ili ne postuju osnovne principe regularne masonerije. Imate primjer loza koje prihvataju sve principe osim jednog, da je to organizacija muskaraca. Zato, ne smiju se sve iregularne masonske orgazacije posmatrati na isti nacin. Odnosno, mnoge iregularne masonske organizacije imaju clanove koji su visokih moralnih i duhovnih vrijednosti, ali su zbog neprihvatanja nekih od trazenih principa van regularne organizovanosti. Naravno, za javnost su mnogo interesantnije iregularne masonske organizacije sa kriminalnom djelatnoscu, kao sto su neke koje su djelovale u Beogradu. Nakon sticanja bogatstva kriminalnim putem, neki ljudi su pokusali da drustveni status ostvare osnivanjem neregularnih masonskih organizacija. Takvih organizacija na prostoru Srbije i Crne Gore ima vise. U svijetu je poznat skandal sa iregularnom masonskom lozom P2 u Rimu u kojoj su bile znacajne licnosti politickog i poslovnog svijeta.

MONITOR: Moze li organizacija, koja je tajna, zaista djelovati u pravcu demokratizacije jednog drustva?

JAUKOVIC: Najlakse je posegnuti za masonima, kao dezurnim krivcima. Navodne zavjere koje masoni toboz kuju objasnjavaju se i tvdnjama da je masonerija tajna i misticna organizacija. Medjutim, ona je bila tajna do 1717. godine. Od tada je javna. Tacno je, medjutim, da je masonerija cutljivo bratsvo koje ne reaguje na mnoge napade i provokacije. Cutljivost se cijeni kao uzvisena muska vrlina. Pojam tajne u masoneriji se vezuje za dozivljaj rituala koji se ne moze opisati, on ostaje tajna kao i mnogi drugi dozivljaji covjeka. Dozivljaj je ono sto dominantno formira duhovnost covjeka. Nadam se da ce se i crnogorsko drustvo postepeno upoznati sa duhom masonstva i naviknuti se na javno oznacene masonske hramove u Podgorici, Cetinju, Kotoru, Niksicu.

MONITOR: Koliko je tacno da masoni snazno podrzavaju jedni druge, da se poslovno povezuju?

JAUKOVIC: To ne postoji kao princip u masonskom bratstvu. Medjutim, bratsvo vam pruza mogucnost da sretnete ljude koje bi ste tesko sreli, da nijeste, u organizaciji. Cak i kroz posao mozete da upoznate ljude koji su u masoneriji i, normalno, polazeci od toga da su to ljudi na dobrom glasu i da su vec prosli kroz moralnu provjeru, lakse sa njima sklapate posao. Ali, masoni nijesu interesna grupa i ne rade nista sto nije u skladu sa zakonom.

SLAVNI MASONI

All Star ekipa

Cak 14 americkih predsjednika i 18 potpredsjednika bili su masoni. Medju njima i Dzordz Vasington, Heri Truman i Frenklin Ruzvelt. Lideri u svijetu krupnog kapitala, poput Henri Forda i Voltera Krajzlera iz automobilske industrije, vlasnika lanca hotela Carlsa Hiltona, ili tvorca imperije caja Ser Tomasa Liptona, takodje su bili masoni. Muzicari Luis Armstrong, Net King Kol, Djuk Elington, Kaunt Bejzi, glumci Daglas Ferbenks, Klark Gejbl, Dzon Vejn, madjionicar Hari Hudini, veliki Mocart, potom Dzek Vorner, osnivac studija “Warner Brothers”, veliki reziser Vilijem Vajler – svima njima zajednicko je clanstvo u masonskoj organizaciji.

Mason je bio i Frederik Bartoldi, tvorac Kipa slobode, bas kao i Zan Anri Dunan, osnivac Crvenog krsta, Ser Aleksandar Fleming, izumitelj penicilina, engleski kraljevi Dzejms I, Edvard VII, Edvard VIII i Dzordz VI. Na listi slavnih masona je i Nil Armstrong, prvi covjek na Mjesecu, zatim Dejvid Kroket i aviaticar Carls Lindberg, kao i nobelovac Radjard Kipling.

MONITOR