Drveće sve teže ‘diše’

by | feb 11, 2024 | Svaštara | 0 comments

„Otkrili smo da drveće u toplijoj, suvljoj klimi suštinski ‘kašlje’ umjesto da diše.”

Ovim rečima istraživač Maks Lojd sa Državnog univerziteta u Pensilvaniji je objasnio rezultate studije koja pokazuje da stabla nailaze na poteškoće pri skladištenju ugljen-dioksida kako klima postaje toplija i suvlja.

Šta je zapravo posrijedi?

Opšte je poznato da u procesu fotosinteze drveće „hvata” ugljen-dioksid iz atmosfere, pomažući nam tako u borbi protiv klimatskih promjena. Međutim, pod stresnim okolnostima, dešava se potpuno suprotno: ugljen-dioksid se oslobađa, a ovaj proces naziva se fotorespiracija.

Analizirajući globalnu bazu podataka o tkivu stabala, naučnici su proračunali da je stopa fotorespiracije dva puta viša u toplijim podnebljima, pogotovo kada je dostupnost vode ograničena.

Kritični prag za ovakvu reakciju biljaka na zagrijavanje u oblastima sa suptropskom klimom dešava se kada prosječne dnevne temperature premaše oko 20 °C. Kako se navodi, fotorespiracija se pogoršava sa daljim porastom temperature.

Novi uvidi komplikuju uvriježeno vjerovanje o ulozi vegetacije u pohranjivanju gasa sa efektom staklene bašte i pružaju svježe perspektive na to kako se biljke mogu prilagoditi na klimatske promjene.

Autori naglašavaju da njihova otkrića demonstriraju da bi na zagrijanijoj planeti vegetacija mogla da „usisa” manje ugljen-dioksida, a samim tim, doprinos zelenila zauzdavanju globalnog zagrijavanja mogao bi da opadne.

„Izbacili smo ovaj suštinski ciklus iz ravnoteže”, kazao je Lojd. „Biljke i klima su neraskidivo povezani. Najveće smanjenje ugljen-dioksida iz atmosfere obezbjeđuju nam organizmi koji vrše fotosintezu…. To znači da male promjene imaju veliki uticaj.”

Jedno istraživanje sa Nacionalnog australijskog univerziteta (ANU) iz 2017. došlo je do sličnih nalaza: uprkos tome što trenutno oko četvrtine štetnih emisija zarobljavaju biljke, smanjujući koncentracije gasova koji zagrijavaju Zemlju, istraživači upozoravaju da bi to moglo da opadne zbog veće fotorespiracije. (Izvor: klima101.rs)

0 Comments

Submit a Comment