Evropska komisija upozorila je Crnu Goru da sporazum sa SAD o neizručenju američkih državljana Međunarodnom krivičnom sudu treba da prilagodi stavovima Evropske unije.

EK je kritikovala Albaniju, Makedoniju i Bosnu i Hercegovinu, zbog potpisivanja ovakvih sporazuma sa SAD, iako oni ne predviđaju neizručivanje njihovih državljana MKS, tražeći da se "usklade" sa stavom EU.

Srbija je pohvaljena jer nije sklopila takav sporazum. Slovenija je odbila da potpiše taj sporazum poznat kao "član 98" iako su je zvaničnici SAD otvoreno ucjenjivali prijemom u NATO, čija je punopravna članica postala 2004.

Ni Hrvatska nema ovaj sporazum sa SAD, a gotovo je sigurno da će sledeće godine dobiti poziv za pristupanje NATO.

EK je u poslednjem izvještaju o crnogorskom napretku u pridruživanju EU, koji je prošle sedmice u Podgorici predstavila Tereza Sobjecki, ukazala da evropski standardi podrazumijeva da su svi ljudi odgovorni i niko nema imuniteta pred Međunarodnim krivičnim sudom.

Samo pet evropskih zemalja, prema nezvaničnim listama, potpisalo je ovaj sporazum, a od članica EU samo Rumunija.

Crna Gora je 19. aprila sa SAD potpisala bilateralni sporazum o imunitetu sa SAD, koji obuhvata američke i crnogorske državljane i obezbjeđuje izuzeće iz nadležnosti Međunarodnog krivičnog suda.

"Ovaj sporazum nije u skladu sa zajedničkim stavovima EU o integritetu Rimskog statuta ili sa odgovarajućim smjernicama EU o bilateralnim sporazumnima o imunitetu. Crna Gora treba da se uskladi sa stavom", navodi se u izvještaju.

Potpisivanjem 104 ovakva sporazuma, uglavnom sa zemljama trećeg svijeta, SAD pokušavaju da izbegnu nadležnost MKS za svoje državljane u slučajevima ratnih zločina, pravdajući se mogućim "politički motivisanim optužnicama".

Prema tumačenju EU, ti sporazumi, nazvani po članu 98 Rimskog statuta – koji predviđa mogućnost izuzeća po postojećim bilateralnim obavezama država – nisu u skladu sa njim jer su sklopljeni nakon formiranja MKS.