Pojedini naučnici smatraju da prisustvujemo prelomu hiljadugodišnjih epoha Zemljinog razvoja, odnosno da se nalazimo na izmaku perioda holocena, koji je trajao 12.000 godina, i da stupamo u antropocen – epohu koju je obilježio uticaj čovjeka na geološki razvoj planete.

Šef Instituta za klimatske promjene Australijskog nacionalnog univerziteta Vil Stefen smatra da upravo sada ulazimo u novu eru, a Međunarodna komisija za stratigrafiju ozbiljno razmišlja o formalnom proglašenju novog perioda u razvoju Zemlje 2016. godine.

Kako prenosi Tanjug RSE, pojam “antropocen” je 2002. godine uveo Pol Krucen, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju. On je u jednom članku napisao da čovjek bitno utiče na životnu sredinu u poslednjih 200 do 300 godina, i to u sve većoj meri – globalno.

Najvažnije promjene su klimatske – proistekle iz povećanja emisije gasova koji stvaraju efekat “staklene bašte”. Teorija o globalnom otopljavanju je posljednjih godina postala politički prihvaćena doktrina koja ima nemali broj protivnika.

Prema toj doktrini, čovjek mijenja hemijski sastav atmosfere, što će kao jednu od posljedica imati sprječavanje nastupanja sljedećeg ledenog doba.

Geolozi koji podržavaju prelazak u antropocen rukovode se i drugim mjerilima – oni ukazuju na dramatičan porast broja ljudi na Zemlji, na nestajanje mnogih biljnih i životinjskih vrsta, te na velike geološke zahvate koje izaziva poravnavanje rječnih meandera ili poljoprivreda.

Geolog sa univerziteta u Lesteru Mark Vilijams je predložio da se kao početak antropocena uzme 1800. godina. Neki smatraju da bi pravi trenutak bila erupcija, zapravo, eksplozija vulkana Tambora u Indoneziji 1815. Količina pepela koja je tada dospjela u atmosferu bila je tolika da je na sjevernoj hemisferi ljeto sasvim izostalo.

Sunčevi zraci tada nijesu uspjeli da u dovoljnoj mjeri zagriju planetu, jer je sloj pepela u atmosferi predstavljao vrlo veliku barijeru.

Od 2002. godine i Krucenove teorije pa do danas bilo je dosta pokušaja da se uticaj čovjeka uzme u obzir kao bitan faktor u istraživanju razvoja Zemlje.

Uvođenje nove epohe je i među geolozima, ipak, sporno. Tako je, svojevremeno, naučnik bonskog univerziteta Tomas Lit čitavu diskusiju nazvao pretjeranom i podsjetio da je i ranije bilo dramatičnih događaja poput, na primjer, sječe šuma oko Sredozemnog mora zbog kojih na tom području već dugo nema prirodno šumovitih terena.