Javlja: GI Spasimo Brezna

Predstavnici Građanske inicijative “Spasimo Brezna” danas su, tokom vanredne sjednice Skupštine akcionara Crnogorskog elektroprenosnog sistema CGES, akcionarima podijelili pisano upozorenje da će snositi pravne, krivične, materijalne i reputacione posljedice ukoliko nastave sa planovima da teško međunarodno energetsko čvorište izgrade u centru sela Brezna, jedinog sela na sjeveru Crne Gore koje se naseljava i razvija.

Danas se, podsjetimo, održava vanredna sjednica Skupštone akcionara CGES-a kojoj prisustvuju predstavnici italijanske kompanije Terna Rete Elettrica Nazionale S.p.A  koja ima oko 22 odsto akcija, srbijanske kompanije Elektromreža Srbije, sa 15 odsto, i mali akcionari sa ukupno oko 7 odsto akcija.

U dopisu koji su mještani Brezana podijelili akcionarima pod nazivom “Formalno upozorenje Skupštini akcionara prije odlučivanja o Statutu i novoj upravljačkoj strukturi društva – projekat SS Brezna 400/110/35 kV” piše, između ostalog, da su 25. februara dostavili CGES-u formalan zahtjev za hitno izmještanje lokacije za buduće međunarodno energetsko čvorište, i upozoravaju da će oni koji nastave da “zaključavaju” lokaciju u Breznima snositi individualnu odgovornost za, kako kažu, izvjesne posljedice.

“Na formalan zahtjev dostavljen CGES-u, svim članovima Odbora direktora i akcionrima do danas nismo dobili odgovor. Već skoro godinu dana, otkako smo saznali za namjeru CGES-a, da gradnjom teške energetske infrastrukture u srcu našeg sela, uništi naše živote, budućnost, imovinu, turističke objekte,  prikupljamo dokumentaciju, dokazujemo i upozoravamo domaće i međunarodne adrese na izvjesne katastrofične posljedice ukoliko se istraje na ovoj lokaciji. CGES se ne igra samo životima cijele ljudske zajednice, već se igraju sa sigurnošću i bezbjednošću međunarodnog energetskog sistema, jer je geotehnička struktura zemljišta takva da gradnja ovakvog objekta na ovoj lokaciji nosi ogroman rizik od urušavanja i propadanja objekta i katastrfičnog ishoda. Postojeća manja trafostanica već skoro deceniju tone i propada, a CGES uprkos brojnim pokušajima, nije uspio da je sanira, jer se zemljište ponovo “otvara””, navode iz GI “Spasimo Brezna.

Dodaju i da projektna dokumentacija za ovaj međunarni strateški energetski objekat ne sadrži osnovne elemente po standardima Evropske unije EU.

“Trafostanica Brezna 400 kV je projektovana kao međunarodni node: međunarodni 400 kV dalekovodi i priključenje nekoliko desetina OIE projekata sa različitih strana. Crna Gora je već interkonektovana sa Italijom podmorskim kablom, a planiraju se dodatne 400 kV veze (uključujući novi podmorski kabl i još najmanje dvije prekogranične 400 kV liniju Brezna – Sarajevo i Brezna Gacko. U takvoj arhitekturi, kvar ili degradacija stabilnosti čvora na kompromitovanom tlu može proizvesti: prekogranične poremećaje prenosa, N-1/N-2 režime, kaskadne ispade, regionalnu energetsku nestabilnost, evropske posljedice usljed interkonekcija i tržišnih tokova, naročito za energetski sistem Italije Ovo je razlog zašto se EU pravni okvir za procjene uticaja i rizika primjenjuje strogo na velike energetske infrastrukturne zahvate (EIA Direktiva)”, navode iz GI “Spasimo Brezna”.

Podsjećaju da su, kako navode, otkrili da su CGES i konsultantska kuća ENOVA iz BiH, falsifikovali projektnu dokumentaciju na osnovu koje je CGES od Evropske banke za obnovu i razvoj EBRD (European Bank for Reconstruction and Development) dobio kreditna sredstsva za ovaj projekat, te da su, u zvaničnoj i javno dostupnoj dokumentaciji, tvrdili da u krugu od 2 km od planirane lokacije ne postoji nijedna kuća niti poslovni objekat.

“Samo u krugu od 2 km ima preko 150 objekata, a u cijelom selu mnogo više i svi su ugroženi. Ovo ukazuje na jasnu namjeru da sakriju naše postojanje i izbjegnu odgovornost za posljedice kojih su svjesni. Nakon naše žalbe EBRD-u, i dostavljanja brojne dokumentacije i argumenata, aktiviran je nezavisni žalbeni mehanizam banke, IPAM. Uprkos svemu, CGES nastavlja da nas ignoriše, i da se ponaša kao da ne postojimo i osnovano sumnjamo da se ovdje radi o ličnim interesima nekolicine donosilaca odluka iz sistema CGES-a, resornih ministarstava i lokalne samouprave, kao i nekolicine privatnih kompanija, radi kojih su spremni da unište cijelo selo i sve što imamo. Obimna  dokumentacija koju smo do sada prikupili, i nastavljamo da prikupljamo, nalazi se kod našeg advokatskog tima. Već nam uništavaju živote, jer umjesto da mirno živimo i bavimo se svojim poslovima, moramo da se borimo da spasimo selo i budućnost. Ukoliko istraju i krenu u ove radove, prvo će morati da nas sve uhapse, a ukoliko i to urade, platiće milionske odštete za štetu koju će napraviti, dok će potpisnici u lancu odlučivanja i krivično odgovarati. Sva dokumentacija koju imamo, i neoborive činjenice nam daju za pravo da kažemo da u Breznima CGES sprema crnogorsku “nastrešnicu” i ako istraju u tome, njima će se baviti Evropsko javno tužilaštvo”, zaključuju iz GI “Spasimo Brezna.