Opštine koje su se u ovoj godini posebno izdvojile po broju iskazanih potrebnih zapošljavanja službenika i namještenika su Kotor i Herceg Novi (po 121), zatim Bijelo Polje i Podgorica (po 94), Tuzi (66) i Tivat (53).

IA podsjeća na to da je Zakon o lokalnoj samoupravi od 2018. godine obavezao opštine da, u cilju upravljanja ljudskim resursima, donose kadrovski plan kojim se planira broj zaposlenih i promjene u kadrovskoj strukturi za organe lokalne uprave, stručne službe i posebne službe u njihovom sastavu, a u cilju vođenja odgovarajuće kadrovske politike i uspostavljanja kontrole zapošljavanja na lokalnom nivou.

Iako Zakon propisuje i vremenski rok za izvršenje ove obaveze, koji je 30 dana od dana donošenja budžeta opštine, gotovo 80% opština, tačnije njih 19, nisu usvojile kadrovske planove u zakonskom roku. Opština Budva nije dostavila kadrovski plan po zahtjevu za slobodan pristup informacijama koji je IA uputio ovoj opštini. Opštine Šavnik, Andrijevica i Ulcinj ni nakon pola godine od zakonskog roka nisu usvojile kadrovske planove za 2020. godinu. Dok prve dvije opštine ne daju obrazloženje za kašnjenje, iz Ulcinja navode da kadrovski plan nije usvojen jer “nije donijeta Odluka o organizaciji i načinu rada lokalne uprave, kao ni Pravilnici o unutrašnjoj organizaciji i sistematizaciji radnih mjesta koji su polazna osnova za donošenje plana”, navodi IA.

IA konstatuje da opština Ulcinj pokazuje nerazumijevanje suštine kadrovskog planiranja, čiji je cilj osiguravanje odgovarajuće organizacije poslova, te da naročito zabrinjava činjenica da Opština Ulcinj nije sprovela zakonsku obavezu od početka stupanja na snagu novog Zakona.

Iako Uredba o sadržaju, postupku i načinu pripreme i izmjene kadrovskog plana propisuje da opštine moraju u obrazloženju kadrovskog plana navesti razloge zbog kojih treba smanjiti ili povećati broj službenika, odnosno namještenika, rijetki su slučajevi u kojima opštine navode koja su to radna mjesta za čijim popunjavanjem se javila potreba, i zbog čega. Tako se šturo navodi potreba za novih 53 službenika radi jačanja kapaciteta (Tivat), 36 novih službenika u cilju daljeg jačanja administrativnih kapaciteta (Cetinje), 34 službenika će se zaposliti jer su ’’obezbijeđena finansijska sredstva’’ (Bar), dok u Mojkovcu navode da će 16 službenika zaposliti na način i po postupku predviđenim zakonom, s tim što će opština ispoštovati zaključak Vlade kojim je moguće zasnovati radni odnos uz saglasnost užeg kabineta, navodi IA.

IA podsjeća na to da je Planom optimizacije javne uprave, Vlada obećala da će smanjiti broj zaposlenih u javnom sektoru 5% na nacionalnom nivou, i 10% na lokalnom nivou. U ovoj, izbornoj godini, planirano je zapošljavanje 845 novih službenika na nacionalnom, i 915 službenika na lokalnom nivou.

Nijedna od 21 lokalnih samouprava čiji je kadrovski plan za 2020. godinu dostupan, nije iskazala potrebu za smanjivanjem broja državnih službenika, odnosno namještenika, zaposlenih na neodređeno vrijeme. Prema posljednjem izvještaju Ministarstva javne uprave, na lokalnom nivou je došlo do smanjenja broja zaposlenih za 574, dok posmatrajući budžetske parametre bilježimo porast ukupnog fonda zarada u opštinama sa 47 miliona u 2018. godini, na 58 miliona eura u 2020. godini, konstatuje IA.

IA je pozvao opštine i nadležno Ministarstvo da posvete dužnu pažnju poštovanju obaveza u vezi sa kadrovskim planiranjem na lokalnom nivou.