U julu 1946. američki obavještajci fiksirali su Crnu Goru, između ostalog zbog pokušaja atentata na Јosipa Broza Tita tokom njegove posjete Crnoj Gori. Ovi podaci navedeni su pod oznakom strogo povjerljivo u analitičkom dokumentu „Internal situation in Yugoslavia“ (Unutrašnja situacija u Јugoslaviji) iz novembra 1946. godine.

Da se informacija o navodnom atentatu na Tita pojavila samo u štampi, vjerovatno bi se mogla pripisati derivatu hladnoratovskih propagandno-psiholoških operacija američke vlade. Međutim, ta se informacija uzima u dokumentu „Internal situation in Yugoslavia“ Centralne obaveštajne grupe (prethodnik CIA) iz novembra 1946. za nepobitnu činjenicu, sputniknews.com.

Dokument je, ponovimo, „confidential“, tj. nije predviđen za plasiranje u javnost — prema kojoj se, po definiciji, prioritetno izvode propagandno-psihološka dejstva.

Šta u dokumentu piše?

Poslije pokušaja atentata na Tita i njegovu svitu u julu ove godine na crnogorskom tlu režim je poduzeo drastične korake.

Uhapšeni su neki komunistički funkcioneri, dok su KNOЈ (Korpus narodne odbrane Јugoslavije) i redovne vojne jedinice zamijenjene, što implicira da su bile u nekim vezama sa ilegalnim nacionalnim jedinicama.

Poslije pokušaja atentata na Tita na Cetinju, naredni paragraf dokumenta „Internal situation in Yugoslavia“ iz novembra 1946. se odnosi na procjenu, kako piše, „ilegalnih grupa, nazvanih ’zelenaši‘, koje predvodi crnogorski brigadir, Krsto Popović“

Po okončanju Drugog svjetskog rata, predsjednik Hari S. Truman 1. oktobra 1945. potpisaće izvršnu naredbu o raspuštanju vojno-obavještajne službe OSS (Office of Strategic Srvices). Reorganizacije kapaciteta za obavještajne, propagandno-psihološke i paravojne djelatnosti u inostranstvu su podijeljene između Stejt departmenta, Ministarstva odbrane i Generalštaba.

Truman će novom izvršnom naredbom od 22. januara 1946. uspostaviti Nacionalnu obavještajnu upravu, a CIG je njeno operativno tijelo. CIG je embrion CIA, stvorene 18. septembra 1947. godine. General Hojt. S. Vandenberg, pomoćnik šefa štaba vazduhoplovnih snaga američke vojske, od juna 1946. je bio šef CIG-a. Na toj dužnosti biće do maja 1947. godine. CIG djeluje i u tadašnjoj Federativnoj Narodnoj Republici Јugoslaviji (FNRЈ), prenosi sputniknews.com.