U Podgorici je danas predstavljena Analiza medijskog sektora u Crnoj Gori sa preporukama za usklađivanje sa standardima Savjeta Evrope i Evropske unije.

Šestoro nezavisnih eksperata i ekspertkinja, koji su ovaj posao dobili na tenderu, analizirali su osam aspekata i za svaki dali konkretne preporuke. Analizirano je tržište, zakonodavni okvir, institucije, regulacija, samoregulacija, javni medijski servisi, novinarstvo i medijska pismenost.

Prva od preporuka koja se odnosi na tržište tiče se državne pomoći medijima i glasi: “Sve vrste državne pomoći medijima, uključujući i tzv. oglašavanje institucija javnog sektora, trebalo bi da budu transparentna i rigorozno objektivna. Takođe, otpis dugova tog sektora prema državi (porezi, takse) ili preduzećima u državnom vlasništvu (troškovi usluga Radio-difuznog centra) je kratkoročno rješenje koje ne čini niti konsoliduje koherentnu , ambicioznu i stratešku medijsku politiku”.

U prvoj preporuci koja se tiče zakonodavnog okvira se kaže da je potrebno “sprovesti detaljnu, koherentnu i koordiniranu reformu svih sektorskih zakona i zakona koji uređuju ili utiču na sektor medija u cilju usklađivanja toga sektora sa pravnom tekovinom EU i standardima Savjeta Evrope u oblasti regulacije medija”.

Kada je riječ o institucijama, prva preporuka je da bi na nivou Vlade trebalo da postoji koordinaciono tijelo “sa opštom i sveobuhvatnom nadležnošću za medijsku politiku”.

U analizi je preporučeno da se, tokom reforme zakona o medijima poseban akcenat i pažnja posveti “mehanizmima za zaštitu nezavisnosti Agencije za elektronske medije, kako bi se spriječilo njihovo slabljenje”.

Autori analize su upozorili da bi trebalo izbjegavati “pretvaranje postojeće samoregulacije medija u obavezni sistem”.

U slučaju RTCG, prva preporuka se tiče nastavka napora da se “razvije u javni medijski sistem koji je odgovoran prije svega crnogorskoj javnosti i koji aktivno zastupa i sprovodi profesionalne novinarske standarde i standarde kvaliteta, kao i standarde koji proizilaze iz direktive o Audio-vizuelnim uslugama”.

Autori analize u prvoj preporuci koja se odnosi na novinarstvo kažu da bi Vlada “trebalo da obezbijedi sigurno okruženje za novinare koje im omogućava da obavljaju svoj posao”.

U propise koji uređuju medije neophodno je, prema mišljenju autora/ki analize, unijeti koncept medijske pismenosti, usklađen sa okvirnom politikom EU.

Analizu je, u prisustvu ministra kulture u Vladi Crne Gore Aleksandra Bogdanovića i prvog čovjeka Direktorata za medije u tom ministarstvu Željka Rutovića, predstavila članica tima i urednica analize Tanja Kerševan Smokvina.

Prisutni koji su se javili za riječ radi pitanja i komentara su uglavnom pohvalili sadržaj analize, koju su dobili u formi kraćeg rezimea, ali su i iskoristili priliku da se kritički osvrnu na to što je Vlada krenula u posao izmjene Zakona o medijima i Zakona o RTCG ne čekajući ovu analizu, a ne praveći ni svoju, koju je najavio premijer Duško Marković u svom inauguralnom govoru. Bogdanović i Rutović su nevješto branili takav pristup, pa je ispalo da prvo treba nešto uraditi (izmijeniti zakone), pa tek onda analizirati zašto je trebalo te zakone mijenjati.

Predstavnici medija koji slove za provladine nijesu bili zainteresovani ni za pitanje, niti za komentare, za razliku od ljudi iz medija koji imaju kritički odnos prema ovdašnjoj političkoj stvarnosti, i oni iz nevladinog sektora.

Napomena: Sa internet stranice Delegacije EU u Crnoj Gori može se daunloudovati rezime, ali i komplenta analiza.