Suzan Vudvord, profesor politickih nauka na Njujorskom univerzitetu, kazala je da Srbija nije bila spremna na raspad SFRJ. U izlaganju o knjizi “Jezik i identitet na Balkanu”, Vudvord je rekla da postoje dvije netacne pretpostavke, a to su da je jezik osnova etnickog identiteta i da je srpskohrvatski bio nametnut onima koji su se njime sluzili.

“Za Hrvatsku je posebno zanimljivo sto, uprkos dugoj i autonomnoj lingvistickoj i knjizevnoj tradiciji, Hrvati i dalje uporno pokusavaju da dokazu da je njihov jezik udaljen od jezika u okruzenju. Hrvatima je jezik politicko sredstvo za ujedinjavanje, a i dalje traje sukob onih koji zagovaraju cisti hrvatski, a vezuju se uglavnom za ranu fazu Tudjmanovog rezima, i onih koji podrzavaju jezicku toleranciju”, navodi Suzan Vudvord.

“Za razliku od lingvista u Srbiji, u Hrvatskoj su bili spremni za raspad SFRJ i strateski su pristupili ostvarenju svojih ciljeva. Srbija nije bila spremna za raspad drzave, sto se odrazava u aktuelnoj jezicnoj politici, koja pokusava da zadovolji sve Srbe i odrzi akademski status kvo”, kaze ona.

U Crnoj Gori jaca ideja o odvajanju crnogorskog od srpskog jezika, sto je opste jezicko udaljavanje, odnosno destabilizovanje, jer jezici sada dijele umjesto da ujedinjavaju ljude, i otezavaju polozaj manjina, koje su svojevremeno imale srpskohrvatski kao zajednicki jezik komunikacije”, navodi Suzan Vudvord.

“Raspad srpskohrvatskog na tri do cetiri jezika, srpski, hrvatski, bosanski i, mozda, crnogorski, je bez presedana u istoriji lingvistike”, smatra Robert Grinberg, profesor slavistike na Univerzitetu “Jejl”. “Do razdvajanja tih jezika doslo je zahvaljujuci jezicnom inzenjeringu, koji je, u osnovi, politicke prirode, a koji je u regiji bio prisutan mnogo prije raspada SFRJ. Rijec je o svojevrsnom lingvistickom nacionalizmu, kojim se silom namecu prepreke u komunikaciji. Aktuelna jezicna situacija u svakoj pojedinoj zemlji nastaloj raspadom SFRJ odrazava opste stanje u toj zemlji”, ocjenjuje Grinberg.

SRNA