Na današnji dan prije sto godina mladi revolucionar i pripadnik organizacije “Mlada Bosna” Gavrilo Princip ubio je u Sarajevu austrougarskog prestolonasljednika Franca Ferdinanda i njegovu suprugu Sofiju Hotek, a taj događaj je iskorišćen kao povod za početak Prvog svjetskog rata, koji je već pripreman.

Atentat, koji se u istoriji naziva Sarajevski, dogodio se prilikom posjete Ferdinanda Sarajevu, koji je boravio u Bosni i Hercegovini kako bi nadgledao višednevne vojne manevre, koji su se vremenski podudarili s velikim srpskim nacionalnim praznikom Vidovdanom.

Organizatori ubistva iz “Mlade Bosne” bili su motivisani željom da oslobode Bosnu i Hercegovinu, ali i ostale teritorije na kojima su živjeli južni Sloveni i da ih ujedine u zajedničku državu s nezavisnom Kraljevinom Srbijom – Jugoslaviju.

Austrougarska je za organizaciju atentata optužila srpsku vojsku, šefa obavještajnog odjeljenja srpske vojske Dragutina Dimitrijevića Apisa i njegovog pomoćnika majora Vojislava Tankosića, i dala ultimatum Srbiji, iako nije raspolagala nijednim materijalnim dokazom o učešću zvaničnog Beograda u tom događaju.

Srbija je prihvatila sve uslove austrougarskog ultimatuma, osim da bečki istražitelji obavljaju istragu na njenoj teritoriji, nakon čega je Austrougarska objavila rat Srbiji.

Učesnicima atentata koji su uhapšeni suđeno je u Sarajevu oktobra 1914. godine. Petorici zavjerenika izrečena je smrtna kazna, dok su Princip i Nedeljko Čabrinović dobili po 20 godina zatvora, jer su još bili maloljetni prema austrijskim zakonima. Obojica su umrla u zatvoru Terezijenštat, podsjeća agencija Beta.