Televizija je jedan od najuticajnijih medija 20. i 21. vijeka, ali njen razvojni put od ideje do globalnog fenomena je fascinantna priča o inovacijama, naučnim dostignućima i kulturnim promjenama.

Na samom početku da razjasnimo i objasnimo šta znači i kako je nastala reč “televizija”? Televizija (od grčke reči tele – daleko i latinskog glagola video, videre – videti, gledati, u bukvalnom prevodu: „gledanje na daljinu“, „daljinsko gledanje“) je telekomunikacijski sistem za emitovanje i primanje pokretnih slika i zvuka sa velikih daljina

U ovom članku istražićemo kako je televizija nastala, kako se razvijala kroz decenije, i kako je transformisala društvo odnosno čovečanstvo na globalnom nivou.Godine 2013, oko 79% domaćinstava širom sveta je posedovalo televizijski aparat-televiziju u kući

Ideja prenosa pokretnih slika putem elektromagnetnih talasa datira još iz kasnog 19. veka. Rani pioniri televizije, kao što su Paul Nipkow, John Logie Baird i Vladimir Zworykin, razvijali su tehnologije koje su postavile temelje za modernu televiziju.

Paul Nipkow, nemački inženjer, patentirao je 1884. godine “električni teleskop”, poznat kao Nipkow disk. Ovaj uređaj koristio je rotirajući disk sa nizom perforacija koje su omogućavale skeniranje slike liniju po liniju. Nipkow disk je bio ključni korak ka mehaničkoj televiziji, iako slike koje je proizvodio nisu bile visokog kvaliteta.

John Logie Baird, škotski inženjer, prvi je demonstrirao praktičan sistem mehaničke televizije 1926. godine. Njegov sistem koristio je Nipkow disk za skeniranje i prenos slike. 25. okotobra 1925. John Logie Baird preneo prvu televizijsku sliku na udaljenost od nekoliko metara. Načelo je postavljeno, a trebalo ga je dalje usavršavati Tako je Baird je 1928. godine postigao prvi transatlantski televizijski prenos između Londona i Njujorka.

Vladimir Zworykin, rusko-američki inženjer, igrao je ključnu ulogu u prelasku sa mehaničke na elektronsku televiziju. Razvio je ikonoskop, prvu praktičnu televizijsku kameru, 1929. godine. Njegov rad za kompaniju RCA (Radio Corporation of America) postavio je temelje za razvoj modernih televizijskih sistema.

1930-ih godina, elektronska televizija je počela da dobija na značaju. BBC je 1936. godine pokrenuo prvu redovnu televizijsku uslugu u Velikoj Britaniji, dok je NBC (National Broadcasting Company) započeo redovna emitovanja u USA 1939. godine.

Ova rana emitovanja obuhvatala su vesti, sportske događaje i razne zabavne programe.

Drugi svetski rat privremeno je usporio razvoj televizije, ali je i doneo tehnološke inovacije koje su posle rata ubrzale njen napredak. Nakon rata, televizija je brzo postala popularna širom sveta.

1950-e godine se često nazivaju “zlatnim dobom televizije”. Televizori su postali pristupačniji široj javnosti, a broj domaćinstava sa televizorima je dramatično porastao. Popularne emisije tog vremena uključuju komedije poput “I Love Lucy”, drame, vestern serije, i prve nacionalne vesti.

Uvođenje televizije u boji tokom 1960-ih i 1970-ih godina predstavljalo je veliki korak napred. CBS je 1953. godine prvi počeo sa redovnim emitovanjem u boji, a do kraja 1960-ih, većina programa se emitovala u boji.

Satelitski prenosi, koji su omogućili globalno emitovanje događaja, počeli su sa Telstar satelitom 1962. godine. Ovo je omogućilo prenos uživo međunarodnih događaja kao što su Olimpijske igre i slijetanje na Mesec 1969. godine.

Od 1980-ih godina, televizija je nastavila da se razvija kroz brojne tehnološke inovacije i promene u sadržaju.

Uvođenje kablovlske i satelitske televizije omogućilo je gledateljima pristup većem broju kanala i specijalizovanih sadržaja. HBO je 1972. godine postao prvi pretplatnički kanal, dok su CNN i MTV, osnovani 1980-ih, revolucionisali vestima i muzičkim programima.

1990-ih i 2000-ih, prelazak na digitalnu televiziju i uvođenje visoke rezolucije (HD) dramatično su poboljšali kvalitet slike i zvuka. Digitalna tehnologija omogućila je veću interaktivnost i dodatne funkcionalnosti kao što su elektronski programski vodiči i video na zahtev.

Televizija je omogućila međunarodnu razmenu kulturnog sadržaja. Popularne emisije i serije iz jedne zemlje često su adaptirane ili prikazivane u drugim zemljama, što je omogućilo kulturnu razmenu i bolje razumevanje između različitih naroda.

Televizija je igrala ključnu ulogu u prenošenju globalnih događaja uživo, kao što su Olimpijske igre, kraljevska venčanja i svetska prvenstva. Ovi prenosi omogućavaju gledaocima širom sveta da učestvuju u velikim događajima u realnom vremenu, stvarajući osećaj globalne zajednice.

Poslednjih godina, streaming servisi kao što su Netflix, Amazon Prime, Hulu i Disney+ značajno su promenili način na koji konzumiramo televizijski sadržaj. Ovi servisi omogućavaju gledanje emisija i filmova na zahtev, bez potrebe za tradicionalnim televizijskim emitovanjem.

Tehnologije kao što su 4K i 8K rezolucije, virtuelna stvarnost (VR) i proširena stvarnost (AR) obećavaju da će transformisati iskustvo gledanja televizije. Ove tehnologije će omogućiti još realističniji i interaktivniji sadržaj.

Uticaj televizije na društvo

Televizija je imala ogroman uticaj na društvo, oblikujući kulturu, politiku, i društvene norme. Informisala je i obrazovala gledaoce, ali i zabavljala. Istovremeno, televizija je bila i predmet kritika zbog potencijalnog negativnog uticaja na mentalno zdravlje i društveno ponašanje.

Televizija je promenila političku dinamiku, omogućivši političarima da direktno komuniciraju sa glasačima. Televizijski prenosi političkih debata, poput on između Kennedyja i Nixona 1960. godine, postali su ključni momenti u političkim kampanjama.

Televizija je ostala jedan od najvažnijih medija za informisanje, obrazovanje i zabavu. Kroz sve ove promene, televizija je oblikovala naše društvo, kulturu i način na koji komuniciramo. Ona je igrala ključnu ulogu u širenju kulture i vrednosti, često reflektujući i oblikujući društvene norme. Emisije poput “The Cosby Show” i “Friends” postale su kulturni fenomeni, oblikujući percepcije porodice, prijateljstva i identiteta.

Od svojih skromnih početaka kao eksperimentalne tehnologije do globalnog fenomena, televizija je prešla dug put. Kroz decenije inovacija i promena, televizija je postala ključni deo svakodnevnog života.

Oblikujući naše percepcije, informišući nas i zabavljajući. Sa daljim tehnološkim napretkom, televizija će nastaviti da se razvija i prilagođava novim potrebama i željama gledalaca, ostajući jedan od najvažnijih medija našeg vremena. (Izvor: Zanimljivostidana.com)