Kineske vlasti su pojačale kontrolu oko pekinškog trga Tjenanmen i udaljile ili stavile u kućni pritvor brojne bivše disidente uoči 20 godišnjice brutalnog suzbijanja prodemokratskih protesta 4. juna 1989, prenose agencije.

Na svim kontinentima od Sidneja do Londona i Pariza, Vašingtona i Hongkonga održaće se komemoracije u sećanje na nastradale, ali u samoj Kini očekuje se uobičajena tišina o tom događaju, koju će možda samo prekinuti neke izolovane akcije.

Kina je zatvorila pristup blogovima, Internet forumima i drugim Internet sajtovima kao što je sajt za slanje poruka Tviter (Twitter) i za razmjenu slika Flikr da bi se spriječile diskusije o godišnjici, prenosi Beta.

Strane TV stanice koje stižu preko kabla kao BBC, CNN i francuska TV5 takođe su blokirane.

Pobuna iz 1989. koju je vojska ugušila u krvi 3. i 4. juna, i dalje je tabu u Kini. Nikad nije napravljen zvaničan izvještaj o broju poginulih.

Stotine, možda i hiljade ljudi poginulo je 4. juna 1989. godine u surovoj interveniciji, koju Kina opravdava kao neophodnu za poštovanje prava i uspostavljanje reda.

U izvještaju gradske uprave Pekinga je 30. juna 1989. saopšteno da je "više desetina vojnika poginulo, 6.000 pripadnika snaga reda ranjeno, više od 3.000 civila ranjeno, a poginulo više od 200 civila, među kojima 36 studenata".

Američka državna sekretarka Hilari Klinton pozvala je kineske vlasti da objave imena poginulih, nestalih i uhapšenih.

Studentski protesti iz 1989. godine brzo su pridobili podršku profesora, radnika, funkcionera i građana Pekinga i drugih gradova.

Počeli su sredinom aprila i okupili desetine hiljada do čak miliona Kineza koji su na ulicama tražili demokratizaciju zemlje.

Pokret koji su kineske vlasti proglasile za "kontrarevolucionarnu pobunu", trajao je sedam nedjelja prije nego što je bio nasilno ugušen uz pomoć tenkova.

Studenske vođe Vang Dan, Vuer Kaiksi i Čai Ling, danas su u izgnanstvu. Bivši kineski lider Džao Cijang, smijenjen i osuđen zbog protivljenja nasilju protiv studenata i demonstranata, umro je u kućnom pritvoru 2005. godine.

Uprkos zvaničnoj tišini Kine o tim događajima, gušenje protesta je glavna tema za grupe aktivista za ljudska prava i demokratiju u Hong Kongu, autonomnoj oblasti pod kineskom vlašću, gdje se očekuje da će danasdesetine hiljada izaći da obilježe godišnjicu.