{"id":61243,"date":"2011-09-14T15:05:28","date_gmt":"2011-09-14T13:05:28","guid":{"rendered":"http:\/\/www.pcnen.com\/portal\/?p=61243"},"modified":"2011-09-14T15:05:28","modified_gmt":"2011-09-14T13:05:28","slug":"suncane-oluje-dugotrajno-opasne-po-satelite","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/2011\/09\/14\/suncane-oluje-dugotrajno-opasne-po-satelite\/","title":{"rendered":"Sun\u010dane oluje dugotrajno opasne po satelite"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Nova mjerenja pokazuju da velike sun\u010dane oluje u ni\u017eoj Zemljinoj orbiti stvaraju trajno zra\u010denje koje na satelite mo\u017ee uticati jo\u0161 desetak godina nakon po\u010detnog udara. One \u00a0mogu da naru\u0161e za\u0161titne slojeve nabijenih \u010destica \u2013 plazme koji se oko na\u0161e planete prote\u017eu sve do \u010detiri Zemljina polumjera.<\/p>\n

Relativno velika gusto\u0107a plazme u za\u0161titnim slojevima sprje\u010dava stvaranje elektromagnetskih talasa koji bi, ina\u010de, ubrzali elektrone do ogromnih brzina i pretvorili ih u jedan oblik zra\u010denja. To ograni\u010dava koli\u010dine destruktivnog zra\u010denja u najbli\u017eem od dva pojasa zra\u010denja koji okru\u017euju Zemlju, a nazivaju se Van Alenovim pojasevima.<\/p>\n

U oktobru 2003. godine velika oluja je toliko razorila taj za\u0161titi pojas da se on protezao do visine od samo dva Zemljina polumjera. Neka nova super-oluja sli\u010dna onoj iz 1895. (kakva se sa strepnjom o\u010dekuje) mogla bi ga stanjiti gotovo do nule, upozoravaju nau\u010dnici.<\/p>\n

Tim nau\u010dnika na \u010delu s Juri \u0160prits (Yuri Shprits) s Univerziteta Kalifornija u Los An\u0111elesu je sproveo istra\u017eivanje u kojem je simulirao uticaj sun\u010devih oluja na Zemljin za\u0161titni pojas, a rezultati su pokazali da u odsutstvu oblaka plazme elektromagnetski talasi u unutra\u0161njem Van Alenovom pojasu ubrzavaju velike koli\u010dine elektrona do vrlo visokih brzina i pove\u0107avaju zra\u010denje u njemu.<\/p>\n

Unutra\u0161nji pojas najgu\u0161\u0107i je na oko 3000 km iznad Ekvatora, a ve\u0107ina vje\u0161ta\u010dkih satelita, uklju\u010duju\u0107i i Me\u0111unarodnu svemirsku stanicu (ISS) kre\u0107e se na visinama ni\u017eim od te.<\/p>\n

Ubrzani elektroni izazivaju skupljanje elektri\u010dnog naboja u satelitskoj elektronici, te izazivaju iskrenja i o\u0161te\u0107enja. Pove\u0107anje njihova broja drasti\u010dno bi smanjilo \u017eivotni vijek satelita.<\/p>\n

Stru\u010dnjaci isti\u010du da bi razorno zra\u010denje moglo putovati po linijama Zemljinog magnetskog polja i tamo se zadr\u017eati du\u017ee vrijeme.<\/p>\n

Testiranje nuklearne bombe koje je 1962. godine SAD izveo u svemiru preplavilo je Zemljinu ni\u017eu orbitu zra\u010denjem koje je potrajalo desetak godina i, vjerovatno, uni\u0161tilo nekoliko satelita.<\/p>\n

Zra\u010denje bi moglo biti opasno po astronaute i elektroni\u010dke ure\u0111aje na ISS-u.<\/p>\n

\u0160prits smatra da bi postavljanje debljih metalnih omota\u010da oko elektronike satelita moglo ubla\u017eiti negativne posljedice.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nova mjerenja pokazuju da velike sun\u010dane oluje u ni\u017eoj Zemljinoj orbiti stvaraju trajno zra\u010denje koje na satelite mo\u017ee uticati jo\u0161 desetak godina nakon po\u010detnog udara. One \u00a0mogu da naru\u0161e za\u0161titne slojeve nabijenih \u010destica \u2013 plazme koji se oko na\u0161e planete prote\u017eu sve do \u010detiri Zemljina polumjera. Relativno velika gusto\u0107a plazme u za\u0161titnim slojevima sprje\u010dava stvaranje […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-61243","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-svastara"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/61243","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=61243"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/61243\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=61243"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=61243"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=61243"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}