{"id":47114,"date":"2009-10-16T09:58:43","date_gmt":"2009-10-16T09:58:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.pcnen.com\/portal\/?p=47114"},"modified":"2009-10-16T09:58:43","modified_gmt":"2009-10-16T09:58:43","slug":"nasi-mitovi-i-nacionalni-elitizam","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/2009\/10\/16\/nasi-mitovi-i-nacionalni-elitizam\/","title":{"rendered":"Na\u0161i mitovi i nacionalni elitizam"},"content":{"rendered":"

Pi\u0161e: Nikola Kne\u017eevi\u0107<\/strong><\/em><\/p>\n

Mit kao jedna od posledica subjektivne percepcije, narativne komunikacije i modela razmišljanja, predstavlja deo svake kulture i u manjoj ili ve\u0107oj meri prisutnu komponentu u kreiranju etosa jednoga naroda i funkcionisanja njegove nacionalne svesti. <\/p>\n

Mit na neki na\u010din mistifikuje i transcendira indentitet naroda produbljuju\u0107i njegovu ontološku dimenziju i doprinosi glorifikaciji i zna\u010daju uloge koju on ima unutar društveno – istorijskog konteksta u odnosu na druge narode i kulture. U odnosu na to, posebno je zanimljivo osvrnuti se na zna\u010daj i ulogu koju mit ima u našoj kulturi i percepciji naše društvene stvarnosti i stvaranju slike nacionalnog i duhovnog elitizma. <\/p>\n

Još od Kosovske bitke, primetna je tendencija mistifikacije samog doga\u0111aja, gde bitka ne predstavlja samo presudan momenat u opstanku tadašnje Srbije, ve\u0107 putem svoje mitološke instance poprima manihejsko – dualisti\u010dku konotaciju i tako postaje poprište sukoba izme\u0111u sila svetla i sila tame. Treba napomenuti i to da tendencija mitologizacije ne mora uvek da se razlikuje od empirijskih \u010dinjenica, šta više, Ber\u0111ajev posmatra mit kao vrstu paralelne istorije, polaze\u0107i od Šelingove filosofske teze da mitologija predstavlja prvobitnu istoriju \u010dove\u010danstva. <\/p>\n

Nije sporno da unutar svake kulturne matrice mo\u017eemo prona\u0107i mitološke obrasce koji odre\u0111ene doga\u0111aje ili osobe u istoriji transcendiraju i pridodaju im mitološki zna\u010daj, me\u0111utim, postavlja se pitanje, da li je ovakva tendencija u našoj kulturi prenaglašena i ako jeste, kakve posledice to mo\u017ee imati po samu nacionalnu svest? Mitoligizacija naših istorijskih i kulturnih vrednosti i uloge kao naroda uopšte, svoju kulminaciju do\u017eivljava devedesetih godina i tako formira deo naše nacionalne svesti do današnjeg dana. <\/p>\n

Primera radi, mitski paralelizam, jasan je i primetan je u \u010duvenom govoru Slobodana Miloševi\u0107a na Gazimestanu, 1989. godine, gde u eufori\u010dnoj atmosferi prepunoj simbolizma sa Kosovskom bitkom, u klju\u010dnom momentu za opstanak srpskog naroda, ulogu Cara Lazara preuzima niko drugi nego sam Miloševi\u0107. Ovako uzavreli srpski nacionalizam po\u010deo je prerastati u šovinizam u našao se u ulozi ideološke demagogije, \u010dije posledice svi znamo i ose\u0107amo danas. <\/p>\n

Potrebno je naglasiti da bu\u0111enje ovakvih nacionalnih strasti, poseduje i svoju „duhovnu dimenziju", gde je nacionalni elitizam usko povezan sa verskim identitetom i duhovnim predodre\u0111enjem jednog naroda i samim tim predstavlja \u010dvrstu komponentu koja vezuje ideju nacionalizma i duhovnog – verskog elitizma. Još u 19. veku od nastanka slovenofilskog pokreta, i njegovih protagonista, u prvom redu Alekseja Homjakova, Konstantina Aksakova, Ivana Kirievskog, dolazi do stvaranja panslovenskog mita o jedinstvu slovenskih naroda, ujedinjenim pod vo\u0111stvom Ruskog cara radi oslobo\u0111enja od Otomaskog ropstva. <\/p>\n

Sna\u017ean antagonizam i tendencija dihotomizacije, prema Evropskoj, dekadentnoj, moralno i duhovnoj posrnuloj kulturi i njenim vrednostima koji se mo\u017ee prona\u0107i u idejama ovoga pokreta mo\u017ee se na\u0107i i kod naših crkvenih mislilaca. <\/p>\n

* Autor je profesor teologije iz Novog Sada<\/em> <\/p>\n

Borba<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pi\u0161e: Nikola Kne\u017eevi\u0107 Mit kao jedna od posledica subjektivne percepcije, narativne komunikacije i modela razmišljanja, predstavlja deo svake kulture i u manjoj ili ve\u0107oj meri prisutnu komponentu u kreiranju etosa jednoga naroda i funkcionisanja njegove nacionalne svesti. Mit na neki na\u010din mistifikuje i transcendira indentitet naroda produbljuju\u0107i njegovu ontološku dimenziju i doprinosi glorifikaciji i zna\u010daju […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-47114","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-drugi-pisu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47114","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47114"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47114\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}