Duh osvete se ponovo oglasava i glas je njegov sve prisutniji sto nekim politicarima treba, ali sto Crkvi moze mnogo stete doneti<\/p>\n
Pi\u0161e: Mirko Djordjevic<\/strong><\/em><\/p>\n Proglasenje blazenih – \u201cugodnika bozjih\u201d – svetaca i svetitelja u hriscanskoj Crkvi je drevna praksa \u2013 oduvek je bilo ljudi koji su svojim zivotom i delima nadisli okvire profanog zivota, koji su se zrtvovali za druge.<\/p>\n Odolevali su, recimo, korupciji i s pravom su nasli mesto u katalogu svetitelja kao \u201cbesrebrenici\u201d. Cin beatifikacije ima taj smisao, kao i cin santifikacije. Nisu svi sveti i svetitelji isti po zaslugama i vekovima se cuje dobra formulacija – Prema svecu i tropar. U katolickoj crkvi to je sluzbeni cin precizno definisan \u2013 sa svim detaljima postupka – u Codex iuris canonici. Kod nas pravoslavnih nema oficijelne santifikacije ali su kriterijumi jasni i veoma strogi – toga se covek udostojiti moze samo nakon fizicke smrti i nevinog postradanja uz posvedocenu cinjenicu da se na njegovom grobu zbivaju cuda. Svi ikonografski obrasci, odnosno nacin prikazivanja govore o tome i opomena su vernicima kao najuzviseniji ideal.<\/p>\n Iz istorije Crkve vidi se i ono drugo – rastojanje izmedju ideala i stvarnosti. Ideal u tom smislu opstaje uz dobro poznatu losu tradiciju. Svi su vladari iz doba Nemanjica sveti i figuriraju u ikonostasu, iako u njihovom zivotu – barem vecine njih – niceg svetog i uzvisenog nema. Jedni su drugima \u201cvadili oci\u201d. Rano se ustalilo i jedno shvatanje svetosti koje je u sustini antihriscansko, ali ono opstaje do dana danasnjega i najbolje ga izrazava rec koja se cesto cuje – nju je navodio i poglavnik NDH Pavelic – Ko se ne osveti taj se ne posveti. U novije vreme je u SPC obnovljena praksa koja sledi iz lose tradicije.<\/p>\n Kanonizovan je sluzbeno – cega do sada nije bilo – episkop Nikolaj Velimirovic koji \u201cne ispunjava uslove\u201d ni na koji nacin. Nasa mu je Crkva \u201cjednodusno jednoglasnom saborskom odlukom\u201d dodelila cak dva zapovedna dana – toliko nema ni sveti Sava – i to 18. mart kada se upokojio 1956. i 13. maj 1991. kada su njegove mosti prenete u zemlju. Tada se u rodnom selu Lelicu okupio bio \u201ccvet\u201d srpske inteligencije koja je i time dala podrsku politici rata koji se vec rasplamsavao. Cin je prenosen preko nacionalne mreze televizijskih i radio-stanica; prenos je delovao skandalozno i neuobicajeno za praksu pravoslavne crkve. Time je otvorena stranica politickih kanonizacija, koja – sudeci po svemu – nece skoro biti zatvorena.<\/p>\n Odluka ovogodisnjeg majskog Sabora da grupu svestenika milesevske eparhije proglasi za svece \u201ckoji su prosijali na zemlji srpskoj\u201d samo je dolila ulje na vatru i u javnosti izazvala sok. Ubrzo je postalo jasno da su neki od tih \u201csvetaca\u201d – Slobodan Siljak i Milorad Vukojicic Maca – bili borci cetnickih odreda koji su pocinili zlocine.<\/p>\n Pitanja koja su se otvorila pokazala su da je ovaj nepromisljeni cin u funkciji namirivanja politickih racuna jos iz vremena poslednjeg svetskog rata. Neki u svemu vide namerno izazivanje i laicke i crkvene javnosti – oglasio se recimo poznati umetnik M. Janketic – ciju su majku \u201csveci\u201d zaklali – i taj je cin nazvao \u201camoralnim\u201d.<\/p>\n Oni pak svestenici koji su se svojevremeno bili svrstali uz NOP i stradali nisu se nasli na spisku Srba svetitelja iako to – mnogi medju njima – zasluzuju kao istinski \u201cnovomucenici\u201d. Objasnjenje koje je ponudjeno bilo je jasno – kriterijum je bio ideolosko-politicki. Tako je \u201ccrveno slovo\u201d u kalendaru stavljeno ocigledno na pogresno mesto. Bilo kako bilo, cin kanonizacije je zaista obesmisljen.<\/p>\n Kanonizacija ove vrste je ne samo namirivanje politickih racuna iz vremena svetskog rata vec je i danas u funkciji dnevne politike. Duh osvete se ponovo oglasava i glas je njegov sve prisutniji sto nekim politicarima treba, ali sto Crkvi moze mnogo stete doneti – no o tome za sada malo ko i razmislja.<\/p>\n Mirko Djordjevic Duh osvete se ponovo oglasava i glas je njegov sve prisutniji sto nekim politicarima treba, ali sto Crkvi moze mnogo stete doneti<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-45809","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-drugi-pisu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45809","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=45809"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/45809\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=45809"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=45809"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=45809"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nRepublika, oktobar 2005.
\nBeograd<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"