VASCO (skra\u0107eno od Vanishing & Appearing Sources during a Century of Observations) je me\u0111unarodni nau\u010dni projekat iz oblasti astronomije i pretrage vanzemaljskog \u017eivota (SETI \u2013 Search for Extra-Terrestrial Intelligence). Pokrenut je 2017. godine, a vodi ga astrofizi\u010darka Beatriz Villarroel sa Nordic Institute for Theoretical Physics u \u0160vedskoj.<\/p>\n
Projekat upore\u0111uje stare astronomske snimke neba iz 1950-ih (iz kataloga poput USNO-B1.0) sa savremenim snimcima (npr. iz Pan-STARRS ili SDSS). Cilj je da se prona\u0111u objekti koji su:<\/p>\n
nestali (vanishing stars\/sources) \u2013 vidljivi na starim plo\u010dama, a ne postoje na novim;<\/p>\n
pojavili se (appearing sources);<\/p>\n
Ili pokazuju neobi\u010dne promjene (transients) tokom proteklih 70+ godina.<\/p><\/blockquote>\n
Ovo je nekonvencionalan pristup SETI-ju: umjesto tra\u017eenja radio-signala, tra\u017ee se tehnosignali ili egzoti\u010dni fenomeni koji bi mogli ukazivati na aktivnost vanzemaljskih civilizacija (npr. megastrukture, laseri, sateliti ili ne\u0161to jo\u0161 nepoznato). Istovremeno, projekat tra\u017ei i nove prirodne astrofizi\u010dke pojave (npr. supernove, fleri zvijezda, aktivne galakti\u010dke jezgre).<\/p>\n
Identifikovano je vi\u0161e od 100.000 kandidata za “nestale” objekte, a tim je ru\u010dno i ma\u0161inski pregledao dio njih.<\/p>\n
Prona\u0111eno je oko 100 crvenih transientsa (kratko\u017eive\u0107ih objekata) koji su najvjerovatnije prirodnog porekla (npr. jaki fleri crvenih patuljaka ili daleke supernove), ali se nastavlja analiza.<\/p>\n
Gra\u0111anska nauka (citizen science) igra veliku ulogu u ovom projektu: volonteri \u0161irom svijeta (uklju\u010duju\u0107i saradnju sa \u0161kolama u Africi) upore\u0111uju parove slika na platformi projekta i klasifikuju kandidate. Do sada je pregledan dio od oko 150.000 kandidata, sa stotinama “nestalih” objekata.<\/p>\n
Postoje i podprojekti za tra\u017eenje:<\/p>\n
Lokalnih sondi\/asteroida.<\/p>\n
Exo-lasera.<\/p>\n
Pre-Sputnik satelita (vje\u0161ta\u010dkih objekata prije 1957).<\/p>\n
Veza sa UAP-ovima (neidentifikovanim vazdu\u0161nim fenomenima).<\/p><\/blockquote>\n
Projekat je objavio vi\u0161e radova (npr. na arXiv-u i u \u010dasopisima poput Universe i Astronomical Journal) i ima aktivnu web stranicu: vascoproject.org, gdje mo\u017eete da se priklju\u010dite.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Projekat upore\u0111uje stare astronomske snimke neba iz 1950-ih (iz kataloga poput USNO-B1.0) sa savremenim snimcima (npr. iz Pan-STARRS ili SDSS)<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":423436,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-454779","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-svastara"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454779","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=454779"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454779\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":454782,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/454779\/revisions\/454782"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/423436"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=454779"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=454779"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=454779"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}