{"id":452253,"date":"2026-02-27T10:48:31","date_gmt":"2026-02-27T09:48:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/?p=452253"},"modified":"2026-02-27T10:48:31","modified_gmt":"2026-02-27T09:48:31","slug":"ponovni-pokusaj-partijske-kontrole-policije","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/2026\/02\/27\/ponovni-pokusaj-partijske-kontrole-policije\/","title":{"rendered":"Ponovni poku\u0161aj partijske kontrole policije"},"content":{"rendered":"

Akcija za ljudska prava protestuje zbog ponovljenog forsiranja usvajanja Predloga zakona o izmjenama i dopunama Zakona o unutra\u0161njim poslovima, kao i Predloga zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost, sa amandmanima<\/a>. Sporni zakoni koji su predlo\u017eeni ju\u010de samo produbljuju problem ugro\u017eavanja ljudskih prava. Izra\u017eavamo zabrinutost da cjelovito mi\u0161ljenje Evropske komisije nije pribavljeno.<\/p>\n

Poslanici su amandmane na sporne predloge dobili ju\u010de i od njih se o\u010dekuje da o njima danas raspravljaju, na kraju skup\u0161tinskog vanrednog zasjedanja, bez javne rasprave i mogu\u0107nosti da se sagledaju sve \u0161tetne posljedice izmjena ovih zakona. Ovom \u017eurbom se ponovo ogoljava interes za jednopartijskom kontrolom bezbjednosnog sektora po svaku cijenu.<\/p>\n

Predlo\u017eenim amandmanima na Predlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o unutra\u0161njim poslovima uvode se nove, \u0161iroko definisane \u201ebezbjednosne smetnje\u201c, koje uklju\u010duju formulacije poput \u201eostvaruje neovla\u0161\u0107ene kontakte sa operativno interesantnim licima\u201c ili \u201eodr\u017eava veze\u201c sa licima za koja se \u201eosnovano sumnja\u201c da pripadaju odre\u0111enim grupama (Amandman VII). Rije\u010d je o operativnim, a ne pravno preciznim kategorijama, koje nisu predmet sudske provjere i koje mogu po\u010divati na neprovjerenim procjenama i indicijama. Amandman V predvi\u0111a da komisija, bez vo\u0111enja disciplinskog postupka, na osnovu takvih ocjena mo\u017ee oduzeti slu\u017ebeniku policijsko zvanje, dok Amandman X propisuje prestanak radnog odnosa po sili zakona za dodatne kategorije, i to: ako se prilikom zdravstvenog pregleda utvrdi prisustvo psihoaktivnih supstanci; dono\u0161enjem naredbe o sprovo\u0111enju istrage ili pokretanjem krivi\u010dnog postupka za krivi\u010dna djela sa elementima organizovanog kriminala i korupcije ili za krivi\u010dna djela za koja je propisana kazna preko pet godina zatvora; kao i ako je slu\u017ebenik davao podatke i informacije, odnosno omogu\u0107avao uvid u podatke i informacije do kojih je do\u0161ao u vr\u0161enju ili povodom vr\u0161enja policijskih poslova neovla\u0161\u0107enim licima.<\/p>\n

Predla\u017ee se ponovo model koji je i ranije kritikovan: komisija, koju postavlja ministar, mo\u017ee utvrditi postojanje \u201ebezbjednosne smetnje\u201c bez kontradiktornog postupka, bez jasno propisanih procesnih pravila, bez obaveze da policijskog slu\u017ebenika upozna sa razlozima i dokazima na kojima zasniva svoju odluku i bez stvarne mogu\u0107nosti da on ospori navode i iznese odbranu. Izostanak obaveze obrazlaganja i dostavljanja \u010dinjeni\u010dne i dokazne osnove odluke \u010dini pravo na \u017ealbu i sudsku za\u0161titu su\u0161tinski besmislenim.<\/p>\n

Posebno zabrinjava i novo rje\u0161enje prema kojem samo dono\u0161enje naredbe o sprovo\u0111enju istrage za odre\u0111ena krivi\u010dna djela (\u0161to samo po sebi predstavlja momenat pokretanja krivi\u010dnog postupka), automatski dovodi do prestanka radnog odnosa. Istraga se pokre\u0107e na osnovu osnova sumnje, a ne utvr\u0111ene krivice, i zna\u010dajan broj postupaka se okon\u010da bez osu\u0111uju\u0107e presude. Uvo\u0111enje trajne posljedice prestanka radnog odnosa, prije pravosna\u017ene presude, predstavlja fakti\u010dko ka\u017enjavanje bez sudske odluke i direktno podriva pretpostavku nevinosti, umjesto da se, kao do sada, slu\u017ebenik suspenduje sa du\u017enosti do okon\u010danja postupka.<\/p>\n

Istovremeno, kod Zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost amandmani ne otklanjaju nijedan od klju\u010dnih problema na koje je javnost ranije ukazivala. Ne postoji sudska kontrola nad mjerama nadzora, uklju\u010duju\u0107i pra\u0107enje lokacije gra\u0111ana i pristup bazama podataka pravnih lica, uklju\u010duju\u0107i banke i nevladine organizacije, iako je Ustavni sud Crne Gore jo\u0161 2014. godine ukazao da takve mjere zadiru u pravo na privatnost, a me\u0111unarodni mehanizmi upozoravali da postoje\u0107a rje\u0161enja ne pru\u017eaju dovoljne garancije. ANB zadr\u017eava \u0161ira ovla\u0161\u0107enja od policije i tu\u017eila\u0161tva, uz izuzimanje iz sistema javnih nabavki i redovnog izvje\u0161tavanja, \u010dime se dodatno smanjuje transparentnost i demokratska kontrola.<\/p>\n

Na iste nedostatke ukazala je i Specijalna izvjestiteljka UN za pravo na privatnost, Ana Brian Nougr\u00e8res<\/a>, koja je u septembru 2025. godine uputila pismo Vladi izra\u017eavaju\u0107i ozbiljnu zabrinutost zbog pre\u0161irokih ovla\u0161\u0107enja ANB-a i izostanka adekvatnog sudskog i nezavisnog nadzora nad njenim radom. Upozorila je da sporne odredbe ne obezbje\u0111uju dovoljne garancije za\u0161tite prava na privatnost i zatra\u017eila poja\u0161njenja o njihovoj uskla\u0111enosti sa me\u0111unarodnim standardima. Novi amandmani, me\u0111utim, nisu dodatno uredili nijedno od pitanja na koja je izvjestiteljka ukazala, \u010dime su njene preporuke su\u0161tinski zanemarene.<\/p>\n

Akcija za ljudska prava smatra da za\u0161tita integriteta policije i bezbjednosti dr\u017eave jeste legitiman cilj, ali se on ne mo\u017ee ostvarivati normama koje omogu\u0107avaju oduzimanje zvanja i prestanak radnog odnosa bez postupka, bez prava na odbranu i bez po\u0161tovanja pretpostavke nevinosti, niti davanjem \u0161irokih i nekontrolisanih ovla\u0161\u0107enja bez sudske i javne kontrole. Usvajanje ovakvih rje\u0161enja predstavljalo bi ozbiljan korak unazad u pogledu vladavine prava i pravne sigurnosti.<\/p>\n

Retroaktivno dejstvo zakona je poseban problem. Mo\u017ee se osnovano zaklju\u010diti da je predlaga\u010dima ovog zakona stalo samo da obezbijede formalno stupanje spornih zakona na snagu kako bi podijelili otkaze politi\u010dkim neistomi\u0161ljenicima bez ikakvih postupaka, pa i ako ovakva rje\u0161enja naknadno budu osporena pred Ustavnim sudom ili Evropskim sudom za ljudska prava.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Akcija za ljudska prava protestuje zbog ponovljenog forsiranja usvajanja Predloga zakona o izmjenama i dopunama Zakona o unutra\u0161njim poslovima, kao i Predloga zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost, sa amandmanima.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":283016,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_seopress_robots_primary_cat":"none","_seopress_titles_title":"","_seopress_titles_desc":"","_seopress_robots_index":"","_et_pb_use_builder":"","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-452253","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-analize-i-misljenja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/452253","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=452253"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/452253\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":452256,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/452253\/revisions\/452256"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media\/283016"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=452253"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=452253"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.pcnen.com\/portal\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=452253"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}