U svemiru pronađen prvi molekul iz vremena Velikog praska

Kada je prije 13,8 milijardi godina svemir nastao iz Velikog praska, hemijske reakcije koje su se odigrale kao posledica stvorile su prve molekule. Oni su bili presudni u oblikovanju svega što nam je poznato, ali u modernoj istoriji dugo nismo mogli da ih detektujemo.

Iako se za HeH+, odnosno helijumov hidridni jon već godinama smatra da je on taj prvi tajanstveni molekul, naučnici nikako nisu mogli da pronađu dokaze o njegovom postojanju – do sada, piše CNN.

Nakon Velikog praska spojili su se atomi i protoni helijuma i nastao je molekul HeH+. Kasnije se on raspao na molekule vodonika i atome helijuma, najzastupljenije elemente u svemiru.

Naučnici su već 1925. stvorili helijumov hidridni jon u laboratoriji, u kontrolisanim uslovima, što je podstaklo naučnu zajednicu na decenijama dugu potragu za tim molekulom u svom prirodnom okruženju, odnosno u svemiru, prenosi index.hr.

“Hemija samog svemira započela je s HeH+. Već dugo astronomi raspravljaju o razlozima zašto taj molekul nismo mogli da uočimo u međuzvezdanom prostoru”, rekao je astronom Rolf Güsten sa Maks Plank instituta.

Prema astrohemijskom modelu iz kasnih 1970-ih, takvih molekula bi još uvijek trebalo da bude u haotičnim planetarnim maglinama koje su izbacile umiruće zvijezde tokom poslednje faze svog života, prije nego što su eksplodirale u supernovi.

HeH+ nastaje kada zračenje zvijezde, dosegnuvši temperature više od 100.000 stepeni, jonizuje maglinu. Međutim, otkriti, odnosno uočiti takve molekule nije bio lak posao za naučnike. Zbog Zemljine atmosfere koja im je otežavala detekciju nisu mogli da koriste teleskope na Zemlji.

Naučnici su se zbog toga opredijelili za teleskop SOFIA (Stratospheric Observatory for Infrared Astronomy), koji može da leti iznad donjeg sloja atmosfere. Na veliko veselje astronoma spektrometar visoke rezolucije naziva GREAT, koji se nalazi na SOFIA-i, detektovao je dugo tražen molekul u planetarnoj maglini NGC 7027.

“Otkriće molekula HeH+ dramatična je i prekrasna demonstracija sklonosti prirode da formira molekule”, rekao je astrofizičar Dejvid Njufeld sa Džon Hopkins univerziteta.

Istraživanje “Astrophysical detection of the helium hydride ion HeH+” objavljeno je u časopisu Nature.

Objavio/la na 19:42. Objavljeno u Vijesti. Možete pratiti sve odgovore na ovaj post kroz RSS 2.0. You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

Morate biti ulogovani da bi komentarisali Logujte se

© 2000 - 2019 PCNEN. All Rights Reserved. Log in

-