Može li Crna Gora biti ekološka država

Piše: Ilija Despotović

Požari u Crnoj Gori i dalje plamte, čak i na području nacionalnih parkova Lovćen i Durmitor, a još nema tačnog podatka kolika je površina koja je ovog ljeta zahvaćena vatrom.

Zbog velikog broja požara, njihovog dugog trajanja, ali i zbog neshvatljive “smirenosti” države i društva koja prati uništavanje šuma, čak i u prirodnim rezervatima, nema sumnje, može se postaviti pitanje da li Crna Gora uopšte zaslužuje epitet ekološke države.

Da je ona to bar u minimalnoj mjeri, ne bi prošle godine izgorelo 4.500 hektara šume i ne bi u poslednjih 15 godina bilo više od 1.500 šumskih požara većih razmjera.

Ovog ljeta su izgorerli i neki kompleksi šuma sa posebnim prirodnim i ekološkim vrijednostima i pitanje je da li ta područja mogu i dalje ostati na spisku svjetske prirodne baštine.

Zaštita šuma, očito je prepuštena samo malobrojnim vatrogasnim službama u opštinama, uz to nedovoljno opremljenim, i mještanima, ali tek kad se vatra približi njihovim kućama, kao i Vojsci Crne Gore koja, kao profesionalna nema veliki broj pripadnika.

Iako vatra takoreći cijelo ljeto nije ugašena od mora do visokih planina, aktivnost na gašenju požara, začudo, liči na “redovne” intervencije, bez ikakvih elemenata vanredne situacije, mada je faktičko stanje upravo takvo.

Šume gore, kako mediji sve učestalije prenose tvrdnje upućenih, uglavnom zbog podmetnutih požara. Policija, kažu, ima podatke o nekoliko desetina piromana, ali ne može pokrenuti postupak, jer nema dokaze da su izazvali požare.

A zašto se požari podmeću? Odgovor na to pitanje upućuje, u prvom redu, na opšti ambijent privredjivanja, u čemu ima dosta nelegalnosti. Kako se navodi, šumski požari se u nekim slučajevima podmeću da bi se prikrila nelegalna sječa, ili, jednostavno rečeno, kradja šumskih stabala.

Takodje, sistemski odnosi u gazdovanju šumama posredno utiču na požare, odnosno, na činjenicu da se često ne zna ko treba da gasi vatru i na kojem području.

Državne šume su predate na gazdovanje privatnim kompanijama, pa bi i zaštita šuma od požara trebalo da bude njihova briga. Kad vatra,medjutim, izbije, zakupci šuma smatraju da je gašenje u šumama opšti interes.

A “opšti interes”, kao odnos, shvatanje, ponašanje, kao da više ne postoji. Vatrogascima, na primer pomažu i lovačka društva.

Prema tvrdnjama upućenih, šume u nekim područjima pljevaljske opštine su ovog ljeta stradale najviše zbog toga što se oklijevalo u odredjivanjuu “nadležnosti” za gašenje požara.

Čekalo se na privatnu kompaniju “Vektra”, a ona je, izgleda, smatrala da će požare gasiti svi, jer su šume opšte dobro. I tako, u medjusobnom čekanju, vatra je progutala hiljade i hiljade stabala.

“Vektra” se zaklonila iza “opšteg interesa”, a gradjani, mještani, zainatili se – neka šume gase oni čije su.

Ovih dana mnogi su se sjetili komunističke ideje iz bivše Jugoslavije.

“Opštenarodna odbrana i društvena samozaštita”, posebno, ove druge odrednice. Sada ne postoji ništa što bi ličilo na neki održivi sistem” društvene samozaštite”, mada ta kovanica u vezi sa sadašnjim požarima potpuno odgovara.

Gradjani, omladina, iz zadimljene Podgorice i drugih gradova koji se guše u dimu od požara, gotovo su nezainteresovani kada će vatra biti ugašena. Dobrovoljaca nema ni za utjehu, a “sistemski” niko ne može biti angažovan u zaštiti “opšteg interesa”.

A šume i dalje gore. U ekološkoj Crnoj Gori, čija se vlast prije dvije decenije, posebnom deklaracijom zaklela da će crnogorsko društvo živjeti u savezu sa prirodom.

Beta

Objavio/la na 21:37. Objavljeno u Analize&Mišljenja. Možete pratiti sve odgovore na ovaj post kroz RSS 2.0. You can skip to the end and leave a response. Pinging is currently not allowed.

Morate biti ulogovani da bi komentarisali Logujte se

© 2000 - 2018 PCNEN. All Rights Reserved. Log in

-